ญี่ปุ่นเป็นประเทศที่ขึ้นชื่อเรื่องวัฒนธรรมอันเป็นเอกลักษณ์มากที่สุดประเทศหนึ่ง ซึ่งขนบธรรมเนียมหลายๆอย่างอาจจะไม่คุ้นชินนักสำหรับนักท่องเที่ยว โดยเฉพาะคนที่เพิ่งเคยไปญี่ปุ่นเป็นครั้งแรก วันนี้เราเลยรวบรวมข้อมูลซึ่งเป็น กฏกติกา มารยาท และข้อห้ามต่างๆ ที่ควรและไม่ควรทำ มาให้ทุกคนได้เรียนรู้กันแบบพื้นฐานก่อนออกเดินทางไปเที่ยวญี่ปุ่นกันได้อย่างสบายใจ;
++++++++++
- ถอดรองเท้าก่อนนะ
- ระวังเรื่องใช้ตะเกียบ
- หลีกเลี่ยงการคุยโทรศัพท์บนรถไฟ
- อย่ายืนขวางบันไดเลื่อนเลยนะจ๊ะ
- จุ๊ๆ! พื้นที่สาธารณะ…อย่าส่งเสียงดัง
- มารยาทในการแช่น้ำร้อน
- จ่ายตามบิล ไม่ต้องทิป
- กรุณาอย่าแซงคิวชาวบ้าน
- อย่าเดินไปกินไป
- ห้ามถ่ายรูปคนอื่นโดยไม่ได้รับอนุญาต
- หลีกเลี่ยงการให้และรับของด้วยมือเดียว
- ห้ามบ้วนหรือถ่มน้ำลายในพื้นที่สาธารณะโดยเด็ดขาด
- อร่อยจัง…ซู้ดเสียงดังๆได้
- ตรงต่อเวลา พวกเราต้องมาให้ตรงเวลา
- อย่าขอเซลฟี่กับเกอิชาหรือไมโกะตัวจริง
ถอดรองเท้าก่อนนะ
รู้กันอยู่แล้วว่าตามธรรมเนียมญี่ปุ่น (และไทยด้วย) จะต้องถอดรองเท้าก่อนเข้าบ้านหรือพื้นที่ส่วนตัว แต่เมื่อมีการเสริมสร้างจนเป็นนิสัย ต่อมาจึงมีการปฎิบัติในสถานที่อื่นๆด้วย เช่น วัดวาอาราม สถาปัตยกรรมโบราณ ร้านอาหารบางแห่ง รวมไปถึงบ่อน้ำร้อนออนเซ็น เป็นต้น โดยหลายสถานที่จะมีรองเท้าสำหรับสวมในพื้นที่เหล่านั้น ไว้ให้ผู้มาเยี่ยมเยียนได้เปลี่ยนใช้ด้วย
++++++++++
ระวังเรื่องใช้ตะเกียบ
เรื่องใช้ตะเกียบถือว่าสำคัญและมีข้อที่ต้องควรระวังไม่น้อยเลยทีเดียว เช่น;
- อย่าใช้ตะเกียบชี้คนหรือสิ่งของใดๆ เพราะเป็นการเสียมารยาทอย่างยิ่ง
- อย่าดูดหรือกัดตะเกียบ เพราะคนสำหรับคนญี่ปุ่น เพื่อความสะอาด ตะเกียบจะเป็นสิ่งที่ช่วยให้คุณไม่ต้องสัมผัสอาหารโดยตรง เช่นเดียวกับที่ปากของคุณไม่ควรสัมผัสตะเกียบโดยตรงเช่นกัน แม้อาหารจะอร่อยแค่ไหนคุณก็ต้องพึงระวังไว้ เพื่อมารยาทและถูกสุขลักษณะ
- อย่าส่งต่ออาหารด้วยตะเกียบเด็ดขาด เพราะจะไปคล้ายคลึงกับประเพณีในงานศพของญี่ปุ่น ซึ่งจะใช้ตะเกียบคีบกระดูกส่งต่อๆกันไปในพิธีเก็บกระดูก
- อย่าปักตะเกียบบนถ้วยข้าวในแนวดิ่งเด็ดขาด เหตุผลยังเกี่ยวกับประเพณีในงานศพที่จะมีการนำถ้วยข้าวปักตะเกียบมาวางไว้ใกล้ๆศพ หรือบางที่บอกว่าเป็นถ้วยข้าวที่ปักธูป 2 ดอกไว้สำหรับไหว้ศพ (ซึ่งคล้ายกับตะเกียบ) เพราะฉะนั้น อย่าหาทำนะตัวเอง!
เครดิตภาพจาก http://elgornal.net/
++++++++++
หลีกเลี่ยงการคุยโทรศัพท์บนรถไฟ
จริงๆก็รวมไปถึงระบบขนส่งสาธารณะแทบทุกชนิด แต่หากจำเป็นต้องคุยจริงๆควรใช้ในระยะเวลาสั้นๆและเสียงเบาให้มากที่สุด (แค่นั้นก็ยังเสี่ยงต่อการถูกมองแล้วนะ) เพราะคนส่วนใหญ่จะใช้โทรศัพท์ในระบบขนส่งสาธารณะ เพื่อส่งข้อความ ฟังเพลง ดูคลิป ซึ่งใช้แบบเงียบๆ เช่น ปิดเสียงเตือน หรือใช้หูฟัง ฯลฯ เพื่อหลีกเลี่ยงการรบกวนผู้อื่น
++++++++++
อย่ายืนขวางบันไดเลื่อนเลยนะจ๊ะ
ในชั่วโมงเร่งด่วนตามเมืองใหญ่ มักจะมีกฏการใช้บันไดเลื่อนเพื่อให้เกิดความคล่องตัวในการเดินทาง เช่น ผู้เดินทางในโตเกียวจะยืนด้านซ้ายมือของบันไดเลื่อน และเว้นด้านขวาไว้ให้คนที่รีบเร่งสามารถเดินขึ้นได้ หรือในแถบคันไซก็จะเลือกยืนฝั่งใดฝั่งหนึ่ง และเว้นอีกฝั่งไว้สำหรับให้คนเดิน
เครดิตภาพจาก japantimes.co.jp
++++++++++
จุ๊ๆ! พื้นที่สาธารณะ…อย่าส่งเสียงดัง
การเคารพความเป็นส่วนตัวของผู้อื่น นับว่าเป็นมารยาทที่ต้องคำนึงถึงอยู่เสมอไม่ว่าจะเป็นที่ไหน ซึ่งคนญี่ปุ่นให้ความสำคัญในเรื่องนี้เป็นอย่างมาก ดังนั้นเราจึงควรหลีกเลี่ยงการส่งเสียงดังในพื้นที่ส่วนรวม ทั้งรถบัส รถไฟฟ้า สถานที่ท่องเที่ยว ห้างสรรพสินค้า รวมไปถึงสวนสาธารณะต่างๆ เป็นต้น
++++++++++
มารยาทในการแช่น้ำร้อน
การปฏิบัติตามกฏระเบียบต่างๆในการลงแช่ในอ่างน้ำร้อน มักจะเป็นสิ่งแรกๆที่ถูกพูดถึงอยู่เสมอเมื่อท่องเที่ยวญี่ปุ่น หนึ่งในนั้นก็คือ การอาบน้ำก่อนลงแช่ในบ่อ แม้แต่อ่างอาบน้ำส่วนตัวก็เช่นกัน เพราะการแช่น้ำร้อนมีขึ้นเพื่อผ่อนคลาย ไม่ใช่สำหรับชำระร่างกาย ดังนั้นจึงจำเป็นที่จะต้องทำความสะอาดร่างกายก่อนเสมอ ฯลฯ อีกเรื่องที่มักจะถูกพูดถึงอยู่บ่อยเช่นกัน คือ รอยสัก ที่บ่อน้ำร้อนส่วนใหญ่มักจะไม่อนุญาตให้ผู้มีรอยสักลงแช่ในบ่อรวม จึงต้องเช็คให้ดีและปฏิบัติตามอย่างเคร่งครัด
เครดิตภาพจาก https://www.takamine-onsen-hitou.com/
++++++++++
จ่ายตามบิล ไม่ต้องทิป
วัฒนธรรมของญี่ปุ่นจะไม่มีการให้ทิป ไม่ว่าจะเป็นร้านอาหาร โรงแรม หรือแม้แต่รถแท็กซี่ ที่ราคาต่างๆรวมทั้งเซอร์วิสชาร์จจะถูกรวมไว้ในบิลเรียบร้อยแล้ว ดังนั้น ต่อให้คุณประทับใจในรสชาติอาหารหรือการบริการมากแค่ไหน ก็ไม่จำเป็นต้องให้ทิปกับพนักงานแต่อย่างใด เพราะนอกจากจะเป็นการดูถูกกลายๆ ยังจะลำบากพนักงานที่ต้องวิ่งตามเอาเงินมาคืนให้คุณอีกด้วย
เครดิตภาพจาก https://jpninfo.com/
++++++++++
กรุณาอย่าแซงคิวชาวบ้าน
อย่าว่าแต่ญี่ปุ่นเลย จะเป็นที่ไหนก็คงไม่มีใครชื่นชอบให้ใครมาแซงคิวอย่างแน่นอน แต่เพราะคนญี่ปุ่นนั้นเคร่งครัดในความเป็นระเบียบอย่างมาก เราจึงมักจะได้เห็นการยืนต่อแถวรอคิวได้อยู่ทั่วไป ไม่ว่าจะเป็นคิวรอรถไฟ รอลิฟท์ ซื้อของ ซื้ออาหาร เข้าห้องน้ำ ฯลฯ และถึงแม้จะแถวยาวแค่ไหน ทุกคนก็จะยืนรออย่างสงบและเป็นระเบียบจนถึงคิวตัวเองตามลำดับ บางคนอาจจะยกหนังสือขึ้นมาอ่าน บางคนอาจจะเช็คมือถือหรือฟังเพลงอย่างเงียบๆ ไม่มีการทำเนียนแซงคิวคนอื่นเหมือนคนบางประเทศ
เครดิตภาพจาก businessinsider.com
++++++++++
อย่าเดินไปกินไป
การเดินไปทานไปนับเป็นมารยาทที่ดูไม่ดีเลยที่ญี่ปุ่น ซึ่งกรณีนี้รวมไปถึงการสูบบุหรี่และดื่มเครื่องดื่มต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นการทานบนถนน ไปจนถึงบนระบบขนส่งสาธารณะด้วย (ยกเว้นสำหรับการเดินทางระยะไกล) นอกจากจะเป็นเรื่องมารยาทสังคมแล้ว อีกสาเหตุหนึ่งน่าจะเป็นเพราะถังขยะที่ค่อนข้างหายากและมักจะวางไว้ตามจุดต่างๆที่เจาะจง เช่น หน้าร้านสะดวกซื้อ และข้างๆตู้ขายสินค้าอัตโนมัติ ฯลฯ ผู้คนจึงมักจะทานอาหารและเครื่องดื่มที่ซื้อมา ณ จุดที่จัดไว้ให้ ก่อนจะทิ้งซากหีบห่อลงถังขยะที่อยู่ข้างๆ ไม่เช่นนั้นคุณก็จะต้องถือขยะนั้นไปด้วยตลอดทางจนกว่าจะเจอถังขยะอันต่อไป
++++++++++
ห้ามถ่ายรูปคนอื่นโดยไม่ได้รับอนุญาต
เพราะถือว่าเป็นการละเมิดสิทธิส่วนบุคคล และผู้ที่ถูกคุณถ่ายภาพไปสามารถเอาผิดคุณได้เต็มที่ตาม พรบ.สิทธิส่วนบุคคล ซึ่งในกรณีนี้ หมายถึง การตั้งใจถ่ายภาพบุคคลอื่น ไม่ว่าจะแอบถ่ายหรือเปิดเผย เช่น นักท่องเที่ยวที่เห็นสาวๆญี่ปุ่นน่ารักน่าเอ็นดู เลยกดแชะภาพมาซะเลย โอ้โห เคสนี้ถ้าหากเจ้าตัวไม่อนุญาต เธอสามารถเอาผิดคุณได้เลยนะ! อย่างไรก็ตาม ถ้าคุณตั้งใจถ่ายภาพวิวทิวทัศน์ทั่วไปแล้วติดภาพบุคคลอื่นมา ถือว่าไม่ผิด พรบ.นี้จ้ะ
+++++++++
หลีกเลี่ยงการให้และรับของด้วยมือเดียว
คนญี่ปุ่นจะใช้สองมือในการให้และรับสิ่งของต่างๆ แม้จะเป็นสิ่งเล็กๆน้อยๆ เช่น นามบัตร ขนม ฯลฯ และเมื่อจะเข้าไปจับจ่ายใช้สอยซื้อของในร้านหรือคาเฟ่ต่างๆ เป็นธรรมเนียมที่จะวางเงินหรือบัตรเครดิตลงในถาดเล็กๆที่ทางร้านเตรียมไว้ให้ และหลีกเลี่ยงการยื่นให้พนักงานโดยตรง
เครดิตภาพจาก https://kimi.wiki/work/meishi
++++++++++
ห้ามบ้วนหรือถ่มน้ำลายในพื้นที่สาธารณะโดยเด็ดขาด
การบ้วนหรือถ่มน้ำลายในที่สาธารณะ ทั้งตามถนนหนทางหรือสวนสาธารณะ ไม่เพียงเป็นการกระทำที่น่ารังเกียจไร้มารยาทมากๆแล้ว ยังเป็นการฝ่าฝืนกฏระเบียบที่อาจทำให้คุณถูกปรับเงิน หรือร้ายแรงถึงขั้นจำคุกได้เลยทีเดียว
นอกจากถ่มน้ำลายแล้ว การสั่งน้ำมูกในที่สาธารณะก็เป็นอีกพฤติกรรมที่ไม่ควรทำเด็ดขาด!
++++++++++
อร่อยจัง…ซู้ดเสียงดังๆได้
เวลาได้ทานอาหารที่สุดแสนจะอร่อยถูกปาก จนเราอยากจะซู๊ดเสียงดังๆเพื่อบอกให้โลกรู้ว่ารสชาติมันโดนใจเราแค่ไหน ซึ่งถ้าทำเสียงดังที่ไทย คงหนีไม่พ้นโดนหาว่ามูมมาม – แต่ไม่ใช่ที่ญี่ปุ่นจ้า เพราะที่นี่ถ้าเราทำเสียงดังระหว่างทานอาหาร โดยเฉพาะอาหารญี่ปุ่นแบบดั้งเดิมพวกบะหมี่ หรือราเม็ง ไม่ได้ถือว่าเสียมารยาทแต่อย่างใด ซ้ำยังเป็นการให้เกียรติในความอร่อยของอาหารชามนั้นอีกต่างหาก
เครดิตภาพจาก twenty20.com/Mwz
++++++++++
ตรงต่อเวลา พวกเราต้องมาให้ตรงเวลา
เพราะชาวญี่ปุ่นแทบจะไม่เคยสาย นั่นแปลว่าคุณก็ไม่ควรสายเช่นกัน จะรถบัสเอย รถไฟเอย ไปจนถึงในระดับการทำงาน เช่นการเข้างาน หรือการประชุม ทุกอย่างในญี่ปุ่นล้วนดำเนินไปตามตารางเวลา ผู้ใดหรือสิ่งใดที่มาสายกว่าที่กำหนดไว้ นับว่าเป็นเรื่องที่น่าอับอายยิ่งนัก
หมั่นเช็คเวลาเลี่ยงการมาสายด้วยนะจ๊ะ
++++++++++
อย่าขอเซลฟี่กับเกอิชาหรือไมโกะตัวจริง
เวลาที่เห็นเหล่าเกอิชาหรือไมโกะที่กิออน ในเกียวโต นักท่องเที่ยวหลายๆคนอาจจะรีบเดินเข้าไปขอถ่ายรูปไว้อวดบนโซเชียลมีเดีย เรียกยอดไลค์กับคอมเม้นท์ได้แบบถล่มทลาย แต่รู้ไหมว่านั่นเป็นพฤติกรรมที่ไม่น่ารักเอาซะเลย! เพราะสุภาพสตรีเหล่านี้ไม่ใช่เซเลปหรือมาสคอตเรียกนักท่องเที่ยว และเมื่อไหร่ก็ตามที่พวกเธออยู่ในชุดเกอิชา นั่นแปลว่าพวกเธอกำลังอยู่ในเวลางานและรีบเร่งเดินทางสู่สถานที่ทำการแสดงของพวกเธอ การขอเข้าไปถ่ายรูปจึงเป็นการรบกวนและไร้มารยาทเป็นอย่างยิ่ง! อย่างไรก็ตาม ก็ยังคงมีสิ่งที่เรียกว่า “เกอิชาปลอม” ปรากฏให้เห็นอยู่ทั่วไป แบบที่แค่เห็นก็คงแยกออกได้ไม่ยากแม้กว่าการแต่งกายทุกอย่างจะเหมือนของจริงก็ตาม เพราะพวกเธอมักจะเดินเอื่อยๆ ยิ้มแย้มแจ่มใสและสละเวลาถ่ายรูปกับนักท่องเที่ยว ซึ่งถ้าคุณขอเซลฟี่แล้วโพสต์ลงอินสตาแกรม เชื่อว่าฟอลโลเวอร์ของคุณก็คงแยกไม่ออก
Photo by Tianshu Liu on Unsplash
++++++++++++++++++++++++
By Poksafin
